Siyanür Nedir, Etkileri Nelerdir, Nerelerde Kullanılır?

SİYANÜR NEDİR, ETKİLERİ NELERDİR, ZEHİRLİMİDİR, NERELERDE KULLANILIR?

İçerisinde barındırdığı maddeler ve kimyasal bir tepkime olması sebebi ile insan sağlığı için zararlı olabilen siyanür, kolaylıkla ölümlere sebep olabiliyor. Siyanürün, vücuda fazla miktarda alınması durumunda, ölümcül bir zehre kolaylıkla dönüşmesi mümkündür. Peki, siyanür nedir? Nerelerde kullanılır? Sizlere bunlardan bahsedelim.

Siyanür Nedir?

İçerisinde barındırdığı karbon ve üç azot atomunun da bu karbona bağlı olması ile oluşan bir bileşimdir. Organik bir yapıda olmasına karşın, inorganik de olabilen siyanür, bitki ve hayvanlar tarafından da üretilebiliyor. Organik bir bileşik olması durumunda etkin bir zehir olmaktan uzaklaşan siyanür, inorganik bir durumda ise ölümcül bir zehir olarak karşımıza çıkıyor.

Hayatımızın her alanında bu kadar zehirli hal alabilen siyanür maddesine maruz kalma olasılığımız bulunmaktadır. Birçok bitki ve hayvan tarafından da üretilebilen bu madde, kullandığımız ve yediğimiz şeyler, maruz kaldığımız durumlar ve soluduğumuz havayla birleşebilir. Bu tarz durumlara birkaç örnek verecek olursak;

  • Yangın çıkması durumunda ortaya çıkan dumanın solunumunun gerçekleştirilmesi,
  • Elma çekirdeğinin aktif bir şekilde tüketilmesi,
  • Yanmış bir kömürün ortaya çıkardığı dumanın solunması ve en önemlisi,
  • Sigara tüketiminin gerçekleştirilmesi, siyanür etkisi yaratacak durumların başında gelmektedir.

Belirli bir miktar siyanür içeren bu durumlar ile sık sık karşılaşıyoruz ancak durumun vahametini hiçbirimiz kavramış değiliz. Zaten dikkat edilmez ise çok büyük sonuçlara maruz bırakabileceğini geçtiğimiz günlerde gerçekleşen olaylar ile de gördük. 

Siyanürün Kullanım Alanları Neresidir?

Hayatımızın pek çok alanında maruz kaldığımız siyanürün ne yazık ki kullanım alanlarının farkında değiliz. Aslında günlük hayatımızda kullandığımız pek çok malzemenin üretiminde aktif olarak siyanür bulunur. Daha sonra INCO prosesi olarak adlandırılan prosesler ile üretim sonucunda oluşan atıklardaki siyanür ortamdan uzaklaştırılır. Ancak genel anlamda siyanürün hayatımızda aktif olarak kullanıldığı bilinmesi gerekmektedir? Peki, siyanür genel anlamda nerelerde kullanılmaktadır?

  • Madencilik: Siyanür kullanımının en çok tercih edildiği alanlardan biridir. 1880’li yıllardan itibaren aktif bir şekilde bu alanda siyanür kullanılmıştır.
  • Altın ve Gümüş Üretimi: Kapalı olarak adlandırılan sistemler ile üretimi gerçekleştirilen bu malzemeler, siyanürün etkisi altında olan malzemelerden bazılarıdır.
  • Kimyasal Madde Üretimi: Günümüzün en önemli üretim alanları arasında bulunan kimyasal madde üretim tesislerinde de siyanür kullanılmaktadır.
  • Hayvan Yemi Üretimi: Hayvanlar için üretilen yemlerde de siyanür bulunur.
  • Haşere İlaçlama Malzemesi Üretimi: Hayvan zehirlerinin üretiminde de siyanür oldukça büyük bir yere sahiptir.

Tamamen etken madde olarak kullanılmasa da, yukarıdaki alanların yanında pek çok alanda ve malzemede siyanürün izleri vardır. Zaten hali hazırda pek çok endüstri bünyesinde siyanür kullanılmaya devam etmektedir. Özellikle kolay bir şekilde ulaşılabilen bir madde olduğu da bilinir.

Siyanür Tehlikeli Midir?

Yukarıda da bahsedildiği üzere siyanürün organik ve inorganik bileşikleri bulunur. Hayvanlar ve bitkiler tarafından da ortaya çıkabilen organik siyanür zehirli madde sınıfına girmez. İnorganik olarak üretildiğinde ve tüketildiğinde ise büyük bir zehre dönüşür. Zaten haşere ilaçlamada da büyük bir kullanım alanına sahip konumdadır. Bunun yanında kiraz, şeftali, fasulye ve brokoli gibi yiyecekler, siyanür içeren bileşikleri üretmede etkin bir öneme sahiptir.

Siyanürün yüksek miktarda vücuda alınması, büyük bir zehir etkisi yaratmaktadır. Methemoglobin maddesi ile etkileşime giren siyanür, geri dönüşü olmayan bir tepkimeye dahil olmuş olur. Zaten methemoglobin kanda bulunan bir maddedir. Bu nedenle ölümcül sonuçları meydana gelebilir. Aynı zamanda siyanür zehirlenmesi, siyanür içeren maddenin ağız yolu ile alınması ile meydana gelmektedir.

E-bültene Abone Ol Merak etmeyin. Spam yapmayacağız.

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Hızlı yorum için giriş yapın.